Bayer_komplet_6_09_16
Azoty_Kedzierzyn_4_04_16

Organizacja i prowadzenie stad bydła mięsnego

31 maja 2004

Gospodarstwa posiadające duży areał użytków zielonych i ziemi słabo wykorzystanej oraz możliwości powiększenia gospodarstw powinny rozważyć możliwości tworzenia stad mięsnych. Biorąc pod uwagę względy organizacyjne i ekonomiczne stado krów mięsnych powinno liczyć powyżej 20 sztuk. Największą wadą tego kierunku produkcji jest niska opłacalność i powolny obrót kapitału.

Bydło ras mięsnych ma inne wymagania i zachowanie niż mleczne

Bydło mięsne doskonale znosi niskie temperatury, wystarczą zadaszone wiaty ze stałym dostępem do wybiegów i wody w niezamarzających poidłach. Wymaga wolnego utrzymania najlepiej na głębokiej ściółce. Nakłady inwestycyjne i pracy w porównaniu z bydłem mlecznym są niskie.
W stadach mięsnych występuje silna współpraca zwierząt oraz nadzwyczajny instynkt macierzyński i obronny. Swym zachowaniem niedoświadczonym hodowcom bydło mięsne może stwarzać wiele problemów przy zabiegach zootechnicznych i weterynaryjnych. Dlatego przy obsłudze tego bydła należy wykazywać zdecydowanie i stanowczość, ale bez agresji, pamiętając o zasadzie ograniczonego zaufania.

Bardzo ważne jest również zapewnienie zwierzętom możliwości oddalania się na bezpieczny dystans od źródła potencjalnego zagrożenia (duża powierzchnia kojców, lub pomieszczeń ze swobodnym dostępem do wybiegów oraz obszerne kwatery na pastwisku z kępami drzew, jako naturalne osłony). Wtedy przy umiejętnym postępowaniu bydło jest łagodne i darzy zaufaniem osoby obsługujące.

Dwie metody tworzenia stad mięsnych

Pierwsza dość kosztowna i szybka, to zakup czystorasowego materiału hodowlanego wybranej rasy mięsnej najlepiej dostosowanej do warunków produkcyjnych i wymogów rynku. Dodatkową korzyścią hodowli czystorasowej jest szybkie założenie ksiąg hodowlanych, prowadzenie oceny użytkowości mięsnej, a w przyszłości sprzedaż materiału hodowlanego.

Druga to krzyżowanie wypierające polegające na konsekwentnym krzyżowaniu krów rasy wypieranej i jej mieszańców z buhajami mięsnymi wciąż tej samej rasy. Takie postępowanie w ciągu 4-6 pokoleń powoduje prawie całkowite upodobnienie rasy wypieranej do wypierającej. Jest to sposób tani i godny polecenia hodowcom, których nie stać na zakup stada mięsnego, ale są na tyle młodzi, że doczekają się efektów swojej pracy. Zwierzęta pochodzące z krzyżowania wypierającego dobrze przystosowują się do lokalnych warunków środowiskowych. Materiał męski pochodzący z takiego krzyżowania jest opasany i sprzedawany do zakładów mięsnych.

Ważna jest organizacja rozrodu i terminy wycieleń

Najlepsze są wycielenia zimowo - wiosenne (styczeń - maj), wtedy cielęta mogą korzystać z pastwiska, a krowy mają wyższą mleczność. W takiej sytuacji krycia należy organizować w okresie wiosenno - letnim (kwiecień, sierpień).

W stadach zarodowych zalecana jest w okresie kwiecień - czerwiec inseminacja (najlepiej z synchronizacją rui), a na cały sierpień wpuszcza się do stada buhaja w celu pokrycia niezacielonych krów poprzez inseminację. Takie postępowanie ogranicza jałowość do minimum. Ojcostwo cieląt ustala się na podstawie terminów porodów lub poprzez badanie krwi. Przedstawiony sezon krycia można regulować dostosowując go do specyfiki i potrzeb gospodarstw (np. zwiększona podaż pasz itp.).

W stadach gdzie nie stosuje się inseminacji, przez cały okres krycia buhaj przebywa w stadzie. Ten system zapewnia lepszą płodność. Należy pamiętać, że pełnej sezonowości wycieleń nie da się uzyskać bez surowego brakowania krów jałowych, co istotnie pogarsza opłacalność chowu.
Jałówki należy kryć w wieku około półtora roku (termin ten zależy od rasy i przyjętego systemu żywienia). Jałówki ras dużego kalibru (charolaise, piemontese) oraz gorzej wyrośnięte zaciela się później, a ras mniejszych - wcześniej dojrzewających (limousine, hereword, aberdeen angus), przy dobrym żywieniu można kryć wcześniej tj. po osiągnięciu masy ciała powyżej 350 kg. Nie wolno stosować wczesnego krycia jałówek w złej kondycji, które nie osiągnęły wymaganych parametrów wzrostu.

Cielęta najlepiej odsadzać po zakończeniu sezonu pastwiskowego w wieku 7 miesięcy. Ustalając terminy odsadzania należy również uwzględniać kondycję cieląt i krów oraz aktualną sytuację paszową.

Buhaj rasy mięsnej może być użytkowany w stadzie przez 3 lata. Do wykorzystania buhaja potrzebne jest stado powyżej 20 krów, z których powinno się wycielić w ciągu roku 18-19 szt. Najlepiej budować stado mięsne w oparciu o krowy stosunkowo młode, niezbyt mleczne - idealnie, gdy są to jałówki, lub pierwiastki, bo wtedy łatwiej jest przestawić mamki na niższą produkcję mleka. W celu wykorzystania mleka do krów mamek można dołączyć dodatkowe cielęta. Zalecane jest krzyżowanie rasą limousine, gdyż takie bydło ma najlepszy zbyt. Najpoważniejszym importerem sztuk mięsnych są Włosi, którzy preferują limousine.

Sezonowe wahania kondycji bydła mięsnego są dopuszczalne

Ponieważ przy lepszym żywieniu zwierzęta szybko poprawiają swoją kondycję, a młode bydło rekompensuje wzrost i rozwój. Ważne jest, aby gorsze żywienie nie trwało długo i nie pogarszało płodności krów oraz ich zdolności do wykarmienia urodzonych cieląt. Zbyt dobra kondycja (zapasienie) krów w okresie od odsadzania cieląt do następnego porodu, jest szkodliwa (zbyt duże cielęta, utrudnione porody, zwiększa się możliwość wystąpienia komplikacji poporodowych).
Bydło mięsne powinno bazować przede wszystkim na użytkach zielonych, które dostępne są od maja do listopada. Ważne jest dobranie wielkości kwater do stada (na 1 ha powinno przypadać 2 do 3 sztuk dużych). Najwięcej zielonki będzie w okresie maja i czerwca. W tych miesiącach należy obserwować kał, czy bydłu nie brakuje suchej masy i włókna. Gdy kał jest rzadki, to znak, że brakuje włókna, a żywienie należy uzupełnić sianem i słomą. W okresie późnojesiennym zwierzęta zwiększają apetyt oraz przygotowują się do zimy zwiększając warstwę tłuszczu i pokrycie gęstą sierścią.

Krowy mięsne, gdy zakończą sezon wypasu w dobrej kondycji, mogą być żywione zimą wyłącznie paszami objętościowymi (siano, kiszonki, słoma). Sztuki zarodowe powinny być żywione intensywnie, tak by przyrastały dziennie ok. 1 kg, a przeznaczone na opas należy żywić mniej lub bardziej intensywnie, w zależności od systemu opasu i koniunktury rynku. Często uzyskanie przyrostów nawet 600 g dziennie może być ekonomicznie uzasadnione.

Bydło mięsne można hodować poza budynkami nawet zimą

Rasy mięsne na otwartej przestrzeni czują się dobrze są zdrowe i pełne wigoru. Dotyczy to również cieląt po kilku dniach życia. Krowy w czasie dużych mrozów muszą rodzić w pomieszczeniu. Zamiast obór wystarczą wiaty osłonięte z jednej lub trzech stron, z wolnym dostępem do wybiegu. Pod wiatą powinno być zawsze sucho, a obornik powinien być usuwany raz lub dwa razy do roku. Stół paszowy należy zaplanować z łatwym dojazdem przy transporcie pasz. Rozważając organizację utrzymania bydła mięsnego, należy pamiętać o możliwości podziału stada na grupy (np.: krowy cielne, krowy z cielakami, odsadki, sztuki opasowe itp.). Potrzebny jest również kojec lub pomieszczenie na porodówkę oraz izolatka dla sztuk chorych lub z urazami.
W okresie pastwiskowym najlepiej, gdy bydło dzień i noc przebywa na pastwisku. Małe cielęta powinny mieć zapewniony dostęp do paszy treściwej w specjalnych karmnikach, a całe stado do soli w lizawkach i wody.


POWIĄZANE

Jedną z częściej występujących chorób u koni, związanych zarówno z dobrostanem, ...

Działająca w województwie podlaskim firma zajmująca się zaopatrzeniem indywidual...

22. ognisko ASF u świń wykryto w gospodarstwie w gminie Nurzec-Stacja w powiecie...


Komentarze

Bądź na bieżąco

Zapisz się do newslettera

Każdego dnia najnowsze artykuły, ostatnie ogłoszenia, najświeższe komentarze, ostatnie posty z forum
Jestesmy w spolecznosciach:

Najpopularniejsze tematy

gospodarkapracaprzetargi
Nowy PPR (stopka)
Zgłoś uwagę