Azoty_Kedzierzyn_4_04_16

Mięso drobiowe

19 czerwca 2002

Przetwórstwo

Znaczący wzrost przemysłowej produkcji mięsa drobiowego
W 2000 r. utrzymała się trwająca od 1993 r. wzrostowa tendencja w przemysłowej produkcji mięsa drobiowego. Szacuje się, że w tym roku zakłady przemysłowe wytworzą 590 tys.4 ton tuszek (waga mięsa), tj. o ok. 9% więcej niż, rok wcześniej. Wzrost produkcji wiązał się m.in. z poprawą koniunktury na rynku drobiarskim, silnie powiązanym z rynkiem wieprzowiny. Malejąca w tym roku produkcja mięsa wieprzowego wywołała efekt przeniesienia części popytu na drób. Szczególnie silnie zjawisko to zaczęło się od czerwca bieżącego roku.
Ilość przetworów wyprodukowanych w 2000 r. wyniesie, według wstępnych szacunków, ok. 150 tys. ton; będzie więc o 3% przewyższać produkcję ubiegłoroczną. Po gwałtownym spadku (o 27%) produkcji przetworów w 1999 r." wskutek załamania się rynków wschodnich, obecny poziom produkcji w głównej mierze wyznaczony jest przez chłonność rynku krajowego. Duża różnica w dynamice wzrostu produkcji mięsa i przetworów drobiowych wiąże się z silnym nasyceniem rynku względnie drogimi przetworami. Znaczny wzrost cen mięsa drobiowego w bieżącym roku spowodował ponadto podrożenie surowca dla przetwórstwa.

4 Wielkość przemysłowej produkcji mięsa drobiowego nie znajduje pokrycia w produkcji krajowego żywca ani też w rejestrowanym imporcie żywca i mięsa drobiowego. Według opinii autorów domniemywać można, że wynika to z faktu nielegalnego importu mięsa drobiowego.

Utrzymuje się dotychczasowa struktura rodzajowa produkcji mięsa i przetworów
W strukturze rodzajowej przemysłowej produkcji mięsa drobiowego bez zmian w stosunku co roku poprzedniego pozostał udział mięsa indyczego - ok. 19%. O połowę zmniejszył się natomiast udział mięsa gęsi - do ok. 2%. W produkcji przetworów nadal dominują wędliny drobiowe, choć w minionych czterech latach dynamika przyrostu ich produkcji była znacznie niższa niż konserw oraz wyrobów wędliniarskich.

Rys. 1

Produkcja tuszek i przetworów

*prognoza

Rys. 2

Tempo zmian poziomu produkcji mięsa drobiowego i przetworów (rok poprzedni = 100)

Tabela 1
Przemysłowa produkcja mięsa drobiowego i przetworów (w tys. ton)

Wyszczególnienie 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000**
Tuszki drobiowe 201,2 196,9 198,7 186,6 247,3 276,0 342,0 418,0 478,0 540,0 590,0
Przetwory:
wędliny drobiowe
konserwy
31,7

17,5
7,8
53,4

32,3
7,8
63,3

36,8
12,7
59,7

37,8
11,3
75,4

47,3
10,5
94,7

66,4
16,2
111,0

82,0
25,0
174,0

120,0
36,0
199,0

128,0
40,0
145,0*

93,0
41,0
150,0

96,0
42,0

* Szacunki własne
** Prognoza


Dalszy wzrost poziomu uprzemysłowienia produkcji drobiarskiej
Podobnie jak w latach poprzednich, w 2000 r. powiększył się poziom uprzemysłowienia produkcji drobiarskiej. Dekoniunktura na rynku drobiu w roku 1999 i zaostrzenie wymogów sanitarnych i weterynaryjnych przyczyniły się do upadku wielu drobnych ubojni i przetwórni drobiu oraz do spadku ubojów z chowu przyzagrodowego. Produkcja mięsa drobiowego pochodząca z sektora przemysłowego wyniosła ponad 95% krajowych ubojów na cele handlowe. Uprzemysłowienie przetwórstwa osiągnęło natomiast poziom 98-99%.

Nadal 29 firm posiada uprawnienia eksportu do UE
Wśród firm drobiarskich wyodrębnić można grupy zakładów z punktu widzenia ich przystosowania do przepisów sanitarno-weterynaryjnych oraz jakościowych Unii Europejskiej. Główny Inspektorat Weterynarii firmy te dzieli na trzy grupy: typu A - spełniające wymogi unijne, typu B l - w których niezbędne są przystosowawcze nakłady inwestycyjne, typu B 2 - firmy całkowicie odbiegające od standardów Unii Europejskiej. Wśród firm przemysłowych unijne wymogi w pełni spełnia 29 przedsiębiorstw. Są to równocześnie zakłady posiadające uprawnienia eksportowe do Unii Europejskiej. Zakres tych uprawnień wg stanu na dzień 3 września 2000 r. był następujący:

  • Ubój-21 firm
  • Rozbiór- 22 firmy
  • Przetwórstwo - 8 firm
  • Chłodnictwo - 4 firmy

Uprawnienia do eksportu mięsa gęsiego w 2000 r. posiadało 17 firm, kurcząt 18 firm, indyków 7 firm oraz kaczek 2 firmy. Od ok. pół roku grupa przedsiębiorstw o uprawnieniach eksportowych nie powiększa się. Duże zmiany natomiast zachodzą w grupie B. Jak wynika z analiz prowadzonych w Głównym inspektoracie Weterynarii zakłady typu B 2 dominują wśród firm lokalnych, tj. wytwarzających do 3 ton mięsa drobiowego i do 7,5 ton przetworów tygodniowo. Coraz więcej firm ponosi duże nakłady inwestycyjne, dzięki czemu przekwalifikowywane są z grupy B 2 do B l.

Niewielką poprawa wyników finansowych przedsiębiorstw
W pierwszej połowie 2000 r. poprawiła się przeciętna sytuacja finansowa firm drobiarskich5, choć nadal pozostaje ona bardzo niezadowalająca. Branża drobiarska w dalszym ciągu ponosi straty. Uległy one jednak zmniejszeniu w stosunku do pierwszego półrocza 1999 r. Po kryzysie związanym z załamaniem się eksportu na wschód w latach 1998-99, stopniowo zwiększa się dynamika sprzedaży. Wartość przychodów ze sprzedaży w firmach zatrudniających ponad 50 pracowników wzrosła realnie o 10%. W związku ze zmniejszającą się podażą mięsa czerwonego, a tym samym rosnącym popytem na drób na rynku krajowym, część firm zaczęła odrabiać straty. Udział ponoszonych przez branżę strat w przychodach ze sprzedaży zmniejszył się z -2,1 w pierwszej połowie 1999 r. do -1,4% w analogicznym okresie roku 2000. Po uwzględnieniu obciążeń podatkowych, rentowność netto wyniosła w pierwszej połowie 2000 r. -1,7%. Rok wcześniej była ona o 0.6 punktu procentowego niższa. Zwiększyła się ilość przedsiębiorstw osiągających zysk netto ze sprzedaży w ogólnej liczbie firm drobiarskich. W pierwszej połowie bieżącego roku ich udział wzrósł z 54% do 67% łącznej liczby firm. Relacja przychodów ze sprzedaży przedsiębiorstw osiągających zysk netto do przychodów ze sprzedaży ogółem zwiększyła się z 44% do 65%.
Pomimo niewielkiej poprawy, wskaźniki te informują o przeciętnie niskiej efektywności produkcji drobiarskiej względem innych kierunków przetwórstwa spożywczego. Od stycznia do czerwca 2000 roku średnia rentowność netto w przemyśle spożywczym wyniosła 0,9%. tj. o 1,6 punktu procentowego więcej niż w drobiarstwie. Zbliżone do branży drobiarskiej wyniki osiągnęło przetwórstwo mięsa, którego rentowność w latach poprzednich kształtowała się na znacznie wyższym niż w drobiarstwie poziomie.
5 Analiza obejmuje przedsiębiorstwa o zatrudnieniu powyżej 50 pracowników stałych.

Tabela 2
Wyniki finansowe przedsiębiorstw drobiarskich o zatrudnieniu powyżej 50 osób

Wyszczególnienie 1995 1996 1997 1998 1999* I półr. 1999 I półr. 2000**
Rentowność sprzedaży brutto w %

Rentowność sprzedaży nettow %

Współczynnik płynności bieżącej ***

Akumulacja środków własnych (cashflow) w %



1,3



0,3



1,48



1,8

 

1,4



0,5




1,42



1,9

 

0,8



0,4



1,30




1,6

 

-0,8



-1,1



1,10




0,4

 

-1,3



-1,5



0,96




0,3

 

-2,1



-2,3



0,99




-0,4

 

-1,4



-1,7



0,88




0,4

* O zatrudnieniu powyżej 5 osób.
** Dane nieostateczne.
*** Stosunek sumy aktywów bieżących do sumy pasywów bieżących.

Źródło: Obliczenia własne na podstawie danych GUS.

Tabela 3
Wybrane wskaźniki finansowe drobiarskich spółek publicznych

Wyszczególnienie DROSED EKODROB INDYKPOL Spółki publiczne przemysłu spożywczego ogółem
01-06
1999
01-06
2000
01-06
1999
01-06
2000
01-06
1999
01-06
2000
01-06
1999
01-06
2000
Rentowność sprzedaży brutto w %

Rentowność sprzedaży netto w %

Współczynnik płynności bieżącej

Stopa zadłużenia* w %

 

13,3



1,6



1,14


97,2

 

16,5



2,0

 

1,16


72,3

 

7,0

 

-6,5



1,23


126,8

 

-1,9

 

-21,2



0,55


271,0

 

11,3



-2,8



0,75


220,5

 

16,0



-0,4



0,80


254,9

 

17,7



-0,3



1,26


65,0

 

3,1



1,7



0,87


58,2

* Zobowiązania długo- i krótkoterminowe w relacji do kapitału własnego.

Źródło: Raporty o spółkach giełdowych "Rzeczpospolita"

Nadal brak płynności finansowej w branży drobiarskiej
W ciągu minionego roku pogorszyła się płynność bieżąca środków finansowych branży. Relacja bieżących aktywów do pasywów firm zmniejszyła się z 0,99 w czerwcu 1999 roku do 0,88 w rok później. Należące do najmniej zadłużonych wśród firm przetwórstwa spożywczego, przedsiębiorstwa drobiarskie zaciągają coraz więcej zobowiązań krótko- i długoterminowych. Pomimo odzyskania przez branżę zdolności do akumulacji środków własnych (wskaźnik cash flow = 0,4% w I półroczu 2000 roku), własne środki finansowe firm są zbyt małe w stosunku do potrzeb inwestycyjnych. Rosnące zadłużenie wiąże się z koniecznością poniesienia przez wiele firm dużych nakładów przystosowawczych do wymogów sanitarno -weterynaryjnych Unii Europejskiej. Od kilku lat stopa inwestycji (wartość nakładów inwestycyjnych w stosunku do amortyzacji) w przemyśle drobiarskim należy do najwyższych w przetwórstwie spożywczym. W 1999 roku wyniosła ona 2.3%, podczas gdy w całym przemyśle 1,7%. Można sadzić, iż wraz z poprawą koniunktury na rynku drobiarskim w br. średnia stopa inwestowania wzrosła w stosunku do roku poprzedniego.

Rys. 3

Zapasy tuszek drobiowych u producentów

Spadek poziomu zapasów u producentów
Wzrost krajowego popytu na drób przyczynił się do zmniejszenia zapasów u producentów. Tym samym zmieniła się struktura majątku obrotowego firm. W strukturze tej udział zapasów w aktywach w l półroczu 2000 roku obniży! się do 26% z 39% w analogicznym okresie poprzedniego roku. Zmniejszenie zapasów wpłynęło na obniżenie kosztów własnych firm. Równocześnie jednak nadal problemem branży pozostaje brak kapitału.

Pogłębia się zróżnicowanie sytuacji ekonomiczno -finansowej firm
Coraz bardziej pogłębia się, trwający od kilku lat proces różnicowania się kondycji finansowej firm. Z powodu dużej polaryzacji, analiza średnich wyników finansowych branży drobiarskiej w coraz mniejszym stopniu odzwierciedla rzeczywistą sytuację poszczególnych jednostek produkcyjnych. Przykładem może być analiza wyników drobiarskich spółek giełdowych, które wykazują ogromne zróżnicowanie. Rentowność sprzedaży netto waha się od wyjątkowo dobrej w przemyśle zarówno drobiarskim, jak i spożywczym ogółem, tj. 2.0% do wyjątkowo niskiej -21.2%. Podobne zróżnicowanie wykazują pozostałe wskaźniki ekonomiczne. Oznacza to, iż nawet w tak trudnym dla drobiarstwa okresie lala 1998-1999, część firm zdołała ugruntować swą pozycję rynkową oraz wygospodarowywać zyski.
Należy oczekiwać, iż wyniki finansowe firm drobiarskich w całym roku 2000 będą znacznie wyższe niż w l połowie roku. Świadczy o tym rosnąca dynamika sprzedaży i poprawiająca się koniunktura na rynku drobiarskim. Pomimo to wiele słabych firm nie zdoła odrobić zaległości finansowych z lat poprzednich, co jeszcze silniej pogłębi zróżnicowanie kondycji finansowo - ekonomicznej firm. Postępować będą więc bankructwa głównie małych firm przetwórczych oraz przekształcenia własnościowe słabych firm o dużym potencjale produkcyjnym.

Spis treści


POWIĄZANE

Według danych Komisji Europejskiej, w pierwszych trzech kwartałach 2016 r. unijn...

Ceny jaj u producentów w ciągu ostatnich kilku tygodni dramatycznie wzrosły. Odb...

Maleje spożycie jaj w Polsce - informuje Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodar...


Komentarze

Bądź na bieżąco

Zapisz się do newslettera

Każdego dnia najnowsze artykuły, ostatnie ogłoszenia, najświeższe komentarze, ostatnie posty z forum
Jestesmy w spolecznosciach:

Najpopularniejsze tematy

gospodarkapracaprzetargi
Nowy PPR (stopka)
Zgłoś uwagę